Mỗi ngày, đôi mắt của chúng ta làm việc gần như không nghỉ. Từ lúc thức dậy đến khi nhắm mắt đi ngủ, mắt liên tục nhìn, đọc và tự điều chỉnh tiêu cự. Vì vậy, cách chăm sóc mắt hằng ngày không cần quá nhiều công sức. Phần lớn là những thói quen nhỏ, làm đều đặn trong nhiều tuần. Dưới đây là sáu thói quen mà đội ngũ bên mình thấy dễ áp dụng nhất, đặc biệt với người đi làm và người lớn tuổi.
Cho mắt nghỉ đều trong ngày
Mắt mỏi rất nhanh khi phải nhìn gần liên tục. Chúng tôi từng trò chuyện với một anh kỹ sư làm việc trước màn hình từ sáng đến chiều. Anh kể rằng khoảng 3 giờ chiều là mắt bắt đầu cay và mờ dần. Lúc đó anh chưa nghĩ đến việc nghỉ mắt, chỉ nghĩ mình thiếu ngủ.
Một gợi ý đơn giản là cứ khoảng 20 đến 30 phút, hãy rời mắt khỏi màn hình và nhìn ra xa vài chục giây. Bạn có thể nhìn ra cửa sổ hoặc một điểm cách vài mét. Khi làm vậy, các cơ điều tiết trong mắt được thả lỏng. Chúng không phải co lại liên tục để giữ nét ở khoảng cách gần.
Nếu có thể, hãy kết hợp nghỉ mắt với việc đứng dậy đi lại hoặc uống nước. Cách này giúp bạn dễ nhớ hơn. Muốn hiểu kỹ hơn về nguyên tắc chăm sóc thị giác, bạn có thể tham khảo thêm các tư vấn sức khỏe mắt tại phòng khám Hưng Thịnh.
Giữ cho bề mặt mắt đủ ẩm
Khô mắt là tình trạng rất phổ biến, nhất là với người làm việc máy tính. Khi tập trung vào màn hình, chúng ta thường chớp mắt ít hơn bình thường. Lớp nước mắt vì thế bay hơi nhanh hơn, khiến mắt dễ khô, rát và có cảm giác như có cát.
Bạn nên chủ động chớp mắt đầy đủ, nhất là khi đọc tài liệu hoặc làm việc với máy tính. Tránh để quạt hay điều hòa thổi thẳng vào mặt, vì luồng gió liên tục làm bề mặt mắt khô nhanh hơn. Nếu phòng quá hanh khô, bạn có thể đặt thêm một chậu nước hoặc dùng máy tạo ẩm theo hướng dẫn của nhà sản xuất.
Có trường hợp dù đã chú ý mà mắt vẫn khô rát kéo dài. Lúc này, bạn nên hỏi bác sĩ nhãn khoa về các lựa chọn hỗ trợ phù hợp, bao gồm nước mắt nhân tạo. Bạn cũng có thể tìm hiểu thêm cách xây dựng nguồn thông tin đáng tin cậy để so sánh các nguồn tham khảo, nhưng đừng tự ý dùng bất kỳ sản phẩm nào khi chưa có tư vấn.
Ngủ đủ giấc
Giấc ngủ là lúc mắt được nghỉ ngơi và phục hồi. Khi thiếu ngủ, mắt thường đỏ, khô và mỏi nhanh hơn vào hôm sau. Nhiều người nhận ra điều này sau vài đêm thức khuya xử lý công việc liên tiếp.
Người trưởng thành thường cần khoảng bảy đến chín tiếng ngủ mỗi đêm, dù nhu cầu thực tế mỗi người một khác. Quan trọng hơn cả là giấc ngủ đều đặn. Đi ngủ và thức dậy gần cùng một giờ mỗi ngày giúp cơ thể quen nhịp, và mắt cũng đỡ mệt hơn.
Uống đủ nước và ăn uống cân bằng
Cơ thể đủ nước thì mắt cũng dễ chịu hơn. Thay vì đợi đến khi khát mới uống, bạn nên nhấp nước đều trong ngày. Mang theo một chai nước bên mình là cách đơn giản để không quên.
Về ăn uống, chế độ nhiều rau xanh, trái cây, cá và các loại hạt là lựa chọn mà nhiều tổ chức y tế khuyến nghị cho sức khỏe nói chung, trong đó có mắt. Chúng tôi không khuyên bạn dùng một loại thực phẩm chức năng cụ thể nào. Nếu muốn bổ sung dinh dưỡng cho mắt, hãy trao đổi với bác sĩ trước khi quyết định.
Giữ vệ sinh tay và vùng mi mắt
Mắt tiếp xúc trực tiếp với môi trường nên rất dễ nhiễm bẩn. Trước khi chạm vào mắt, bạn nên rửa tay sạch bằng xà phòng, đặc biệt sau khi đi đường về hoặc tiếp xúc với nhiều đồ vật.
Hãy hạn chế dụi mắt mạnh, vì điều này có thể gây kích ứng hoặc làm tổn thương bề mặt mắt. Khi trang điểm, bạn nên tẩy sạch trước khi đi ngủ, nhất là vùng sát bờ mi. Người đeo kính áp tròng cần tuân thủ đúng lịch vệ sinh và thay kính theo hướng dẫn của bác sĩ.
Bảo vệ mắt khi ra ngoài
Khi ra đường nắng gắt, đội mũ rộng vành hoặc đeo kính râm có khả năng chống tia cực tím sẽ giúp mắt đỡ chói và mỏi. Người thường xuyên đi xe máy đường dài nên cân nhắc thêm kính che gió, vì kính giúp mắt tránh bụi và luồng gió làm khô mắt.
Đây đều là những chi tiết nhỏ, nhưng nhiều người thường bỏ qua cho đến khi mắt đã khó chịu.
Biến thói quen thành nếp sống
Điều khó nhất của mọi thói quen là duy trì được lâu. Nếu coi việc chăm sóc mắt là một việc phải làm thêm vào lịch đã đầy, bạn rất dễ quên. Cách hiệu quả hơn là gắn nó vào những việc bạn vốn đã làm mỗi ngày.
Chẳng hạn, mỗi lần uống nước là một lần nhìn ra xa. Khi rửa mặt buổi tối, bạn tiện tay kiểm tra xem mắt có cộm hay có ghèn bất thường không. Một đồng nghiệp từng kể với chúng tôi rằng chị đặt ly nước cách xa bàn làm việc, nên phải đứng dậy đi lại nhiều hơn. Nhờ vậy, chị nghỉ mắt đều hơn hẳn.
Ngoài thói quen cá nhân, bạn cũng nên quan tâm đến không gian làm việc. Ánh sáng đủ, màn hình không quá chói và đặt cách mắt một khoảng vừa phải đều giúp giảm mỏi. Nếu đang đeo kính, hãy kiểm tra độ kính định kỳ để mắt không phải gắng sức nhiều hơn cần thiết.
Khi nào cần gặp bác sĩ
Thói quen tốt giúp mắt khỏe hơn, nhưng không thể thay thế việc khám. Nếu mắt đau hoặc đỏ kéo dài, nhìn mờ, hay có ghèn bất thường, bạn đừng chỉ dựa vào thói quen để tự xoay xở. Hãy đến gặp bác sĩ nhãn khoa để được kiểm tra đúng cách.
Nếu muốn tìm hiểu thêm các khuyến nghị chung về sức khỏe mắt khi dùng máy tính, bạn có thể xem mục lời khuyên của Học viện Nhãn khoa Hoa Kỳ. Nội dung trong bài này chỉ mang tính tham khảo.
Lời kết
Chăm sóc mắt hằng ngày là chuyện của sự đều đặn hơn là cố gắng lớn. Bạn không cần thay đổi tất cả cùng lúc. Hãy chọn một hoặc hai thói quen dễ nhất để bắt đầu, duy trì vài tuần rồi thêm dần những việc khác. Khi đã quen, bạn sẽ thấy mắt nhẹ hơn rõ rệt vào cuối ngày.
Bài viết được đăng tải bởi đội ngũ biên tập nội dung sức khỏe, có tham vấn bác sĩ nhãn khoa. Nội dung chỉ mang tính tham khảo, không thay thế chẩn đoán hay điều trị y tế.
