Khô mắt có bị mờ không? Có, và thường là kiểu mờ thoáng qua. Bạn chớp mắt vài cái là chữ lại rõ. Nhiều người làm việc với màn hình cả buổi chiều thấy chữ nhoè, sáng hôm sau mắt lại ổn. Thường đó là dấu hiệu bề mặt mắt đang thiếu nước, chưa chắc thị lực đã giảm. Hiểu đúng điều này giúp bạn bớt lo, biết lúc nào tự chăm sóc và lúc nào nên đi khám.
Vì sao khô mắt làm mắt bị mờ?
Nước mắt không chỉ có nước. Nó gồm ba lớp: lớp dầu ngoài cùng, lớp nước ở giữa và lớp nhầy sát bề mặt mắt. Lớp dầu giúp nước không bay hơi quá nhanh. Lớp nhầy giúp nước bám đều lên mắt.
Khi thiếu một trong ba lớp này, lớp nước mắt trở nên mỏng và không ổn định. Giác mạc là phần trong suốt phía trước mắt, cần bề mặt trơn đều để ánh sáng đi qua đúng hướng. Nếu bề mặt gồ ghề, ảnh bị nhoè. Đó là lý do khô mắt có thể làm nhìn không rõ.
Mức độ nhoè thường thay đổi theo giờ trong ngày. Buổi sáng nhìn khá rõ, đến chiều thì nhoè hơn, vì nước mắt đã cạn dần sau nhiều giờ tập trung.
Nhận biết mờ do khô mắt qua những dấu hiệu nào?
Mờ do khô mắt có vài đặc điểm dễ nhận ra. Mờ tăng dần khi bạn làm việc với máy tính hoặc đọc sách lâu. Mờ kiểu này thường rõ lại sau khi chớp mắt vài lần. Đây là dấu hiệu quan trọng để phân biệt.
Kèm theo thường là cảm giác cộm, rát hoặc nặng mắt. Có người còn chảy nước mắt nhiều bất thường. Đó là cơ thể đang cố bù nước nhưng chưa cân bằng.
Một ngày làm việc của người bị khô mắt
Lấy một tình huống thường gặp. Chị A làm kế toán, nhìn màn hình khoảng sáu đến tám giờ mỗi ngày. Khi tập trung vào con số, chị gần như quên chớp mắt. Đến khoảng ba giờ chiều, chữ trên bảng tính bắt đầu nhoè. Chị nghĩ ngay mình cần đổi kính.
Sáng hôm sau, chị thấy mắt đỡ hẳn. Cần hiểu đúng: mờ do khô mắt không đồng nghĩa với mất thị lực vĩnh viễn. Đó là tín hiệu mắt cần nghỉ và cần được bù ẩm.
Tự xử lý mờ do khô mắt: nên và không nên làm gì?
Tự chăm sóc có ích. Nghỉ mắt đúng lúc, chủ động chớp mắt và giữ ẩm có thể cải thiện tình trạng nhẹ. Bạn có thể bắt đầu ngay từ hôm nay.
Tuy vậy, cần thận trọng. Dùng thuốc nhỏ mắt không rõ nguồn gốc có thể gây kích ứng, thậm chí che khuất triệu chứng của bệnh nặng hơn. Thuốc làm co mạch máu dùng kéo dài không tốt cho mắt. Nếu bạn định dùng thuốc nhỏ mắt thường xuyên, hãy hỏi ý kiến bác sĩ nhãn khoa trước.
Phân biệt mờ do khô mắt và mờ do bệnh lý
Mờ do khô mắt thường đỡ khi chớp mắt hoặc nghỉ ngơi, kèm cộm rát, và thường xảy ra ở cả hai mắt. Ngược lại, mờ do bệnh lý thường không đỡ dù đã nghỉ mắt, có thể xuất hiện đốm hoặc vệt tối, và đôi khi chỉ ở một bên. Nếu gặp các dấu hiệu nhóm sau, đừng chủ quan chờ đợi.
Khi nào cần đi khám mắt ngay?
Có vài tình huống bạn không nên trì hoãn. Mờ đột ngột, nhất là chỉ một bên mắt. Thấy chớp sáng hoặc vệt đen trôi qua. Đau nhức mắt dữ dội, nhất là kèm buồn nôn hoặc đau đầu. Và mờ kéo dài từ một đến hai tuần dù bạn đã nghỉ mắt và giữ ẩm đúng cách.
Khám sớm giúp xác định nguyên nhân thật sự. Có thể là khô mắt nặng, có thể là tật khúc xạ, cũng có thể là bệnh cần can thiệp. Chỉ bác sĩ mới kết luận được. Bạn có thể đọc thêm về dấu hiệu khô mắt nhận biết sớm và cách xử lý để chuẩn bị thông tin trước khi đi khám.
Chăm sóc mắt để giảm mờ do khô mắt
Khi làm việc với màn hình, bạn có thể áp dụng quy tắc 20-20-20: cứ 20 phút, nhìn vật ở xa khoảng 6 mét trong 20 giây. Cách này giúp mắt thư giãn và chớp mắt tự nhiên hơn.
Chỉnh độ sáng màn hình ngang với ánh sáng xung quanh và đặt màn hình hơi thấp hơn tầm mắt. Giữ độ ẩm không khí ở mức vừa phải, tránh quạt thổi thẳng vào mặt. Nếu muốn hiểu rõ nguyên nhân, bạn có thể đọc về khô mắt là gì và cách hiểu đúng. Với người hay mỏi mắt khi dùng máy tính, bài mỏi mắt khi dùng máy tính: nguyên nhân và cách giảm hiệu quả cũng đáng tham khảo.
Nếu bạn đeo kính, hãy chăm sóc đúng cách. Tham khảo chăm sóc mắt khi đeo kính gọng và kính áp tròng để biết thêm chi tiết. Khám mắt định kỳ cũng giúp phát hiện sớm vấn đề trước khi nặng hơn.
Bạn cũng có thể tra cứu nhanh thông tin sức khỏe mắt qua MONA AI, nhưng hãy nhớ mọi chẩn đoán vẫn cần dựa trên thăm khám trực tiếp.
Câu hỏi thường gặp
Khô mắt có làm giảm thị lực vĩnh viễn không?
Khô mắt nhẹ đến vừa thường không gây tổn thương lâu dài nếu được chăm sóc đúng cách. Tuy nhiên, khô mắt kéo dài và không điều trị có thể làm bề mặt giác mạc tổn thương, từ đó ảnh hưởng đến khả năng nhìn. Vì vậy, đừng để tình trạng này kéo dài mà không để ý.
Mờ do khô mắt thường kéo dài bao lâu?
Với trường hợp nhẹ, mờ thường giảm sau vài phút đến vài giờ khi nghỉ mắt. Nếu mờ kéo dài nhiều ngày mà không đỡ, bạn nên đi khám.
Có nên dùng nước mắt nhân tạo khi bị mờ không?
Nước mắt nhân tạo là lựa chọn phổ biến để bù ẩm, nhất là khi thấy cộm và rát. Nếu dùng thường xuyên, hãy ưu tiên loại không chứa chất bảo quản. Nếu mờ không cải thiện, đừng chỉ dựa vào thuốc nhỏ mà hãy đi khám.
Trẻ em và người lớn tuổi có bị mờ do khô mắt không?
Có. Trẻ em dùng thiết bị điện tử nhiều cũng có thể bị khô mắt. Người lớn tuổi thường tiết nước mắt ít hơn nên dễ gặp tình trạng này. Với hai nhóm này, nên khám định kỳ thường xuyên hơn.
Khi nào mờ mắt cần khám chuyên khoa ngay?
Khi mờ đột ngột, mờ một bên, xuất hiện đốm hoặc vệt đen, đau nhức dữ dội, hoặc mờ kéo dài từ một đến hai tuần dù đã chăm sóc đúng cách. Lúc này bạn nên gặp bác sĩ nhãn khoa để được kiểm tra trực tiếp.
Lưu ý: nội dung chỉ mang tính tham khảo và không thay thế cho chẩn đoán của bác sĩ. Nếu bạn có triệu chứng, hãy gặp bác sĩ nhãn khoa.
